زباله‌های روستایی و روش‌های دفع بهداشتی آن‌ها
1399/05/05

زباله‌های روستایی و روش‌های دفع بهداشتی آن‌ها

جمعیت بشر به طور مدام در حال رشد بوده و اکنون جمعیت ما بیش از هفت میلیارد نفر در جهان است. علاوه بر این، رفاه جهانی در دهه‌های گذشته بهبود یافته و همین امر منجر به تولید بیشتر منابع برای مصرف و تولید زباله‌های بیشتر در جهان شده است. مدیریت پسماند در مناطق شهری به دلایل مختلف مورد توجه قرار داد، اما بر اساس اعلام بانک جهانی هنوز 46 درصد از جمعیت جهان در مناطق روستایی زندگی می‌کنند. برای مدیریت صحیح زباله و بازیابی منابع عوامل مختلفی باید در نظر گرفته شوند، از جمله عوامل فنی، اجتماعی، حقوقی، محیطی و اقتصادی. این عوامل در محیط‌های روستایی و شهری کاملا متفاوت محسوب می‌شوند، در نتیجه روش‌های مناسب مدیریت پسماند در مناطق روستایی و شهری کاملا از هم متفاوت به شمار می‌روند. دفع بهداشتی زباله در روستا و مدیریت زباله‌های جامد در مناطق روستایی یک مسئله اساسی برای جوامع در حال توسعه است. تا جایی که حتی کشورهای توسعه یافته و ثروتمند هم با مشکلات جدی در زمین‌های دفن زباله و سیستم‌های مدیریت پسماند مواجه هستند.

در کشورهای پیشرفته، پسماندهای کشاورزی و روستایی منبع اصلی تامین انواع مواد شیمیایی مانند الکل، استن، انواع کاغذ و خمیر آن، انواع اسانس‌های مورد مصرف در صنایع غذایی و بهداشتی و خوراک دام و طیور و مواد مکمل است. در ادامه همراه باشید تا درباره دفع بهداشتی زباله در روستا بیشتر به شما بگوییم.

دفع غیر بهداشتی زباله در روستا چه تهدیداتی به همراه دارد؟

عدم کنترل پسماندهای روستایی همچون مواد زاید انسانی، حیوانی و گیاهی و انتشار آن‌ها در محیط روستا موجب آلودگی آب، خاک و هوا شده و محیط مناسبی را برای رشد و تکثیر انواع ناقلان بیماری‌ها از جمله حشرات، جوندگان و حیوانات اهلی و وحشی فراهم می‌کند. مهم‌ترین بیماری‌هایی که بر اثر دفع غیربهداشتی زباله‌های روستایی به ‌وجود می‌آیند بیماری‌هایی هستند که:

  • بیماری‌هایی که به وسیله مگس‌ها منتقل می‌شوند
  • بیماری‌های ناشی از وجود موش و جوندگان
  • بیماری‌های ناشی از دام
  • بیماری‌هایی که بر اثر آلودگی آب، هوا و خاک ایجاد می‌شوند
  • و بیماری‌هایی که به دلیل جداسازی غیربهداشتی پسماندها و استفاده مجدد از آن‌ها ایجاد می‌شوند

زباله‌ روستایی چیست و چه انواعی دارد؟

امروز دیگر تفاوت چندانی بین زندگی شهری و روستایی وجود ندارد؛ اگر در زمان گذشته هر خانوار روستایی در همان نزدیکی محل سکونتش مکانی را برای جمع‌آوری زباله‌های خانگی یا فضولات دامی تعیین کرده بود، اکنون به دلیل تغییر بافت روستاها و تغییر نوع زباله‌ها، این کار نه ‌تنها ممکن نیست، بلکه موجب آلودگی محیط زندگی دیگران هم می‌شود.

در آن زمان اگر زباله‌ای تولید می‌شد، به دلیل نداشتن مصنوعات پلاستیکی بعد از گذشت یک یا دو سال تبدیل به ‌نوعی کمپوست می‌شد که قابل استفاده در زمین‌های کشاورزی بود و از آن به‌ عنوان نوعی کود برای تقویت محصولات زراعی استفاده می‌کردند؛ اما امروزه به دلیل ورود انواع پلاستیک مخصوصا ظروف یکبار مصرف، زباله‌های روستایی تفاوتی با زباله‌های شهر ندارد. بنابراین از این زباله‌ها نه ‌تنها کودی تولید نمی‌شود، بلکه تلنبار کردن آن‌ها در هر مکانی موجب آلودگی محیط زیست و اراضی محل دفع زباله‌ها می‌شود.

حجم عمده زباله‌های روستایی شامل این مواد می‌شوند:

  • پسماندهای مواد غذایی
  • آشغال‌های خانگی
  • خاکستر
  • نخاله‌های ساختمانی
  • پسماندهای کوچه و خیابان
  • اجساد حیوانات
  • پسماندهای کشاورزی و باقی‌مانده‌های گیاهی
  • فضولات دام و طیور

روش‌های دفع بهداشتی زباله در روستاهای ایران

دفع زباله در روستاها معمولا به سه روش تلنبار کردن، سوزاندن و دفن کردن انجام می‌شود. بااین‌حال بهتر است دفع بهداشتی زباله در روستاهای ایران با تشکیل شورای بهداشت روستا و جلب مشارکت مردم روستا یا روستاهای همجوار، بخشداری‌ها، جهاد کشاورزی و مرکز بهداشت جمع‌آوری زباله انجام شود.

مدیریت اجرایی کلیه پسماندها غیر از صنعتی و ویژه، در روستا طبق ماده 7 قانون مدیریت پسماند بر عهده دهیاری‌ها است. دهیاری باید به همراه شورای اسلامی روستا و بخشداری منطقه با ساز و کاری مناسب و سازگار با شرایط منطقه اقدام به برنامه‌ریزی جهت جمع‌آوری و دفع زباله و فضولات در روستا کند که البته هر منطقه شرایط  و برنامه‌ریزی خاصی می‌طلبد.

بهتر است طرح جمع‌آوری و دفع زباله با واگذاری به پیمانکار و با نظارت دهیاری و همکاری شورای اسلامی و بخشداری و با توجه به وضعیت موجود در روستاها با استفاده از چرخ دستی، گاری حمل با چهارپا، گاری موتوری، یدک‌کش همراه تراکتور و وسیله نقلیه موتوری مناسب (نیسان کمپرسی) انجام شود و ماهیانه هزینه‌ای بابت دفع پسماند از مردم گرفته شود.

زباله‌های روستایی باید روزانه یا هر دو روز و در ساعتی مشخص جمع‌آوری و تخلیه شوند.

زباله‌های روستایی را می‌توان به صورت خانه به خانه از درب منازل (که البته این طرح متضمن نیروی بیشتر و هزینه بیشتر است) جمع‌آوری کرد یا سطل‌های مناسب زباله با حجم مناسب (100 لیتری) در نقاط مناسب در هر کوچه و خیابان و با فاصله مناسب از منازل و با در نظر گرفتن سهولت دسترسی به آن نصب شوند.

تا جایی که امکان دارد باید از ایجاد جایگاه موقت در سطح شهر یا روستا خودداری شود. سطل زباله نگهداری موقت باید در سطحی بالاتر از سطح زمین روی سکوی بتنی به ارتفاع حداقل 20 سانتی‌متر یا پایه‌های فلزی یک متری نصب شوند و تمام سطل‌های زباله باید درب فلزی داشته باشد.

در نهایت

 فراموش نکنید که برای دفع بهداشتی زباله در روستا بهتر است که زباله‌های روستایی و انواع آن را بشناسید و سپس بهترین روش دفع را انتخاب کنید.

منبع

اشتراک گذاری

مطالب مرتبط

راهنمای جامع آموزش تفکیک زباله و پسماند
1399/05/08

راهنمای جامع آموزش تفکیک زباله و پسماند

تفکیک زباله و پسماند یکی از مهم‌ترین قدم‌هایی است که می‌توانیم برای داشتن یک محیط زیست سالم، برداریم و از این طریق، به فرایند بازیافت زباله‌ها سرعت ببخشیم. به همین دلیل یاد گرفتن این کار و آموزش تفکیک زباله و پسماند به فرزندان و اطرافیان نیز، اهمیت زیادی دارد. برای اینکه زباله را به بهترین […]

ادامه مطلب
پسماند خشک و انواع آن را بشناسید
1399/05/13

پسماند خشک و انواع آن را بشناسید

امروزه زباله تبدیل به بخش جدایی ناپذیر زندگی انسان‌ها شده است. اگر زباله‌ها به درستی مدیریت نشوند، منجر به خسارات جبران ‌ناپذیر زیادی برای انسان و محیط زیست می‌شود. تفکیک و جداسازی زباله از خانه شروع می‌شود. جالب است بدانید که جداسازی زباله‌ها اصلا کار سختی نیست و با چند بار انجام دادن، تبدیل به […]

ادامه مطلب
محیط زیست من کجاست؟!
1398/02/11

محیط زیست من کجاست؟!

محیط زیست من کجاست؟ اگر بخواهیم تعریف درستی از محیط زیست داشته باشیم کافی است به پیرامون خود کمی با دقت بیشتر نگاه کنیم. آب، هوا، خاک، گیاهان، منابع طبیعی و تمامی موجودات زنده‌ای که ما نیز بخشی از آنها بشمار می‌رویم؛ همه و همه در این تعریف جای خواهند داشت. این مفهومی است که […]

ادامه مطلب